Bonita — Biuro Rachunkowe
Firma · 2026-06-01

Zakładanie działalności w 2026 — czego potrzebujesz na start

Samo założenie jednoosobowej działalności gospodarczej jest dziś proste: wniosek składasz online i firma może istnieć jeszcze tego samego dnia. Sztuką nie jest rejestracja, tylko dobre decyzje przy starcie — bo część z nich trudno później odkręcić w trakcie roku.

1. Wniosek CEIDG

Firmę rejestrujesz wnioskiem CEIDG-1 — online (przez profil zaufany lub e-dowód) albo w urzędzie gminy. We wniosku podajesz m.in. nazwę firmy (musi zawierać Twoje imię i nazwisko), adresy oraz datę rozpoczęcia działalności. Datę możesz ustawić w przyszłości — czasem warto zgrać ją z początkiem miesiąca, żeby uprościć składki i rozliczenia.

2. Kody PKD

Wybierasz kod przeważającej działalności i kody dodatkowe. To nie jest czysta formalność: od PKD/PKWiU zależy m.in. stawka ryczałtu, a niektóre kody wiążą się z obowiązkami (np. kasa fiskalna, koncesje). Lepiej wpisać od razu wszystko, co realnie planujesz robić — dopisanie kodu później to aktualizacja wniosku, ale spójność kodów z fakturami warto mieć od pierwszego dnia.

3. Forma opodatkowania

Ryczałt, skala czy liniówka — tę decyzję zgłaszasz przy rejestracji lub krótko po niej i wiąże Cię ona co do zasady na cały rok. Od niej zależy też sposób liczenia składki zdrowotnej. Jak podejść do wyboru, opisaliśmy szczegółowo w artykule Ryczałt czy zasady ogólne? — a przed startem najlepiej po prostu policzyć warianty na planowanych kwotach.

4. ZUS — ulgi na start

Nowi przedsiębiorcy mają do dyspozycji preferencje składkowe, z których warto skorzystać we właściwej kolejności:

  • ulga na start — przez pierwsze 6 miesięcy płacisz tylko składkę zdrowotną, bez składek społecznych,
  • preferencyjne składki — przez kolejne 24 miesiące składki społeczne liczone od obniżonej podstawy,
  • dalej ewentualnie Mały ZUS Plus, jeśli spełniasz limit przychodów.

Zgłoszenie do ZUS (ZZA przy uldze na start, ZUA przy pełnych składkach) trzeba złożyć w ciągu 7 dni od daty rozpoczęcia działalności — to częsty pierwszy poślizg świeżych firm.

5. VAT — obowiązek czy wybór

Część działalności musi być VAT-owcem od pierwszej sprzedaży (m.in. usługi doradcze, prawnicze), pozostali mogą korzystać ze zwolnienia podmiotowego do limitu obrotu. Bywa jednak, że dobrowolna rejestracja do VAT się opłaca — np. gdy Twoi klienci to firmy, a Ty ponosisz spore koszty z VAT-em do odliczenia. To rachunek, który warto zrobić przed startem, razem ze zgłoszeniem VAT-R.

6. Konto firmowe i resztki formalności

Osobne konto firmowe nie zawsze jest obowiązkowe, ale przy płatnościach powyżej limitów gotówkowych i mechanizmie podzielonej płatności — w praktyce niezbędne. Do tego: adres do e-Doręczeń, ewentualna kasa fiskalna, ubezpieczenie OC zawodowe, jeśli branża go wymaga.

W Bonicie start masz gratis

Pomoc przy zakładaniu działalności jest u nas bezpłatna: przechodzimy z Tobą przez wniosek CEIDG, dobór kodów PKD, wybór formy opodatkowania, zgłoszenia ZUS i decyzję o VAT — a potem prowadzimy Twoją księgowość od pierwszego dnia. Stacjonarnie w Olkuszu lub w całości online.

Planujesz start firmy? Umów bezpłatną konsultację — na spotkaniu ułożymy kompletny plan startu pod Twoją sytuację.

✆ Zadzwoń